PTSS, posttraumatische stressstoornis

Een schokkende gebeurtenis maakt bijna iedereen weleens mee. Een ernstig ongeluk, een overval, geweld of een ingrijpend verlies kan echter het gevoel van veiligheid in één klap wegnemen. De meeste mensen verwerken zo'n ervaring met de tijd en met steun van hun omgeving. Bij een deel van de mensen blijft de impact aanhouden en ontstaat er een posttraumatische stressstoornis, kortweg PTSS.

Wat is PTSS
Tijdens een traumatische gebeurtenis heb je vaak geen controle. Je bent vooral bezig met overleven, zonder ruimte voor gedachten of gevoel. Pas achteraf komt de schok, met angst, woede of verdoving als reactie. Die reacties zijn normaal en verdwijnen bij de meeste mensen vanzelf binnen een paar weken. Bij PTSS blijven de klachten aanhouden en gaan ze het dagelijks leven beperken.

Symptomen van PTSS
De klachten bij PTSS vallen grofweg in drie groepen:
Herbeleving. Herbeleving betekent dat de gebeurtenis steeds terugkomt, in nachtmerries, in beelden overdag of in lichamelijke reacties zoals hartkloppingen en ademnood zodra je eraan denkt.
Vermijding. Vermijding houdt in dat je alles uit de weg gaat wat aan de gebeurtenis herinnert. Dat kan gaan om het onderwerp niet bespreken, gevoelens afsluiten of jezelf afleiden met werk of middelengebruik.
Aanhoudende spanning. Veelvoorkomende klachten zijn snel schrikken, prikkelbaarheid, slecht slapen, piekeren en gevoelens van schuld of somberheid.

PTSS behandeling
Voor PTSS bestaan effectieve behandelingen. Welke vorm het beste past, hangt af van de klachten en van wat iemand zelf wil.

Psychotherapie.
Psychotherapie helpt bij het merendeel van de mensen met PTSS. In een veilige omgeving krijgt de gebeurtenis stap voor stap een plek, zodat de bijbehorende spanning afneemt. Een eventuele partner kan hierbij worden betrokken.

EMDR.
EMDR, Eye Movement Desensitization and Reprocessing, is een bewezen effectieve therapie waarbij de emotionele lading van een nare herinnering vermindert. Deze behandeling wordt vaak ingezet bij het verwerken van schokkende ervaringen.

Medicatie.
Soms schrijft de huisarts of behandelaar medicatie voor, meestal antidepressiva, eventueel aangevuld met kalmerende middelen voor de korte termijn. Medicatie ondersteunt de behandeling en vervangt deze niet.

Veelgestelde vragen over PTSS

Wat zijn de eerste tekenen van PTSS?
Vaak zijn dat nachtmerries, terugkerende herinneringen, vermijding van plekken of gesprekken die aan de gebeurtenis doen denken en een verhoogd gevoel van spanning.

Hoe lang duurt een behandeling voor PTSS?
Dat verschilt per persoon en per behandelvorm. Psychotherapie en EMDR laten bij veel mensen binnen enkele maanden verbetering zien, afhankelijk van de klachten en de ernst ervan.

Kan PTSS vanzelf overgaan?
Bij een deel van de mensen nemen de klachten vanzelf af. Blijven de klachten langer dan enkele weken bestaan en beperken ze het dagelijks leven, dan is behandeling aan te raden.

Hulp zoeken bij PTSS
Bij Beterggz bieden we specialistische behandeling voor mensen met PTSS. Herkent u de klachten bij uzelf of bij iemand in uw omgeving? Neem dan contact op met uw huisarts voor een verwijzing of neem contact met ons op voor meer informatie.